Giriş
2021/22 mövsümünə hazırlıq Neftçi üçün adi yay toplanışı deyildi. Komanda Azərbaycanı UEFA Çempionlar Liqasında təmsil etməyə hazırlaşırdı. Buna görə hazırlıq planı həm fiziki baza yaratmalı, həm də Avropa təsnifatına qədər oyun ritmini formalaşdırmalı idi.
Klubun açıqladığı proqram iki mərhələdən ibarət idi: iyunun 8-dən 14-dək Bakıda tibbi müayinələr və fiziki hazırlıq, iyunun 16-dan 30-dək isə Sloveniyada taktiki və texniki məşqlər. Neftçi bu ardıcıllıqla əvvəlcə fiziki yük toplamağa, sonra isə meydanda koordinasiyasını artırmağa çalışırdı.
Planın ən həssas günü iyunun 15-i idi. Həmin gün Çempionlar Liqasının birinci təsnifat mərhələsinin püşkü keçirilməli və Neftçinin rəqibi müəyyənləşməli idi. Klub isə həmin gün əvvəlcə İstanbula, bir günlük fasilədən sonra isə Sloveniyaya yola düşməyi planlaşdırırdı.
Komanda və transferlər təhlili
Hazırlıq planı açıqlananda futbol transferləri də gündəmdə idi, lakin yeni müqavilələr və ya futbolçularla bağlı konkret yeniliklər yox idi. Neftçi barədə transfer siyasəti ilə bağlı qəti nəticə çıxarmaq və ya hansısa mövqenin mütləq gücləndiriləcəyini söyləmək mümkün deyildi.
Yeni oyunçular komandaya qoşulsaydı, məşqçilər korpusunun əsas vəzifəsi onları mövcud oyun modelinə uyğunlaşdırmaq olacaqdı. Neftçi üçün Sloveniyadakı iki həftəlik mərhələ bunun üçün əlverişli vaxt yaradırdı: fiziki hazırlıqdan sonra texniki-taktiki məşqlər həm komanda əlaqələrini, həm də yeni gələnlərin rolunu yoxlamağa imkan verirdi. Bu yanaşma Neftçi üçün heyətə uyğunlaşma prosesini sürətləndirə bilərdi.
Bu, Neftçinin heyətində dəyişiklik olacağına dair təsdiq deyildi. Mövcud məlumatlarda komanda heyəti və zədələrlə bağlı ayrıca yeniliklər yox idi. Buna görə təhlilin əsas mövzusu transfer şayiələri deyil, elan olunmuş təqvim və onun idman baxımından nə vəd etməsi olmalıdır.
Çempionlar Liqası Neftçinin mövsümə yanaşmasına təsir edirdi. Avropa təsnifatında oyunların sayı az, səhvin qiyməti isə yüksək olur. Buna görə heyətin dərinliyi təkcə əsas heyət üçün deyil, qısa fasilələrlə bərpa və əvəzetmə imkanları baxımından da əhəmiyyət daşıyır.
Daxili çempionatı da nəzərə almaq lazım idi. Premyer Liqa mövsümündə Neftçi uzun məsafəli sınaqla üzləşəcək, Avropa təsnifatında isə qısa müddətdə nəticə tələb olunacaqdı. Klubun planı bu iki ritm arasında tarazlıq tapmağa yönəlməli idi.
Əsas amillər
Hazırlığın ilk mərhələsinin Bakıda keçirilməsi komandaya sabit başlanğıc imkanı verirdi. Neftçi iyunun 8-də başlayan mərhələdə tibbi müayinələrdən sonra əsas diqqəti fiziki işə yönəldəcəkdi. Məqsəd yalnız məşq yükünü artırmaq deyil, həm də futbolçuların hazırlıq səviyyəsini qiymətləndirmək və yüklənməni düzgün idarə etmək idi.
Fiziki baza mövsümün əvvəlində vacibdir, amma təkbaşına nəticə gətirmir. Yüksək tempdə oynamaq üçün dözümlülük, sürət və bərpa qabiliyyəti ilə yanaşı, topa sahib olarkən düzgün qərar vermək və topsuz hərəkət etmək də lazımdır. Buna görə ikinci mərhələnin texniki və taktiki məşqlərə ayrılması proqramı tamamlayırdı.
İyunun 16-dan 30-dək Kranjska Gorada, Ramada Hotel & Suites-də keçiriləcək toplanış Neftçi məşqçilərinə ardıcıl futbol işi aparmaq imkanı verməli idi. Burada əsas məsələ yalnız məkan deyil, futbolçuların gündəlik məşq rejiminə uyğunlaşması və yoxlama oyunlarında tapşırıqları rəqibə qarşı sınaması idi. Neftçi bu mərhələdə məşq planının səmərəsini də qiymətləndirə bilərdi.
İyunun 18, 22, 25 və 29-na dörd yoxlama oyunu planlaşdırılmışdı, lakin rəqiblərin adları hələ açıqlanmamışdı. Buna görə onların səviyyəsini və oyun üslubunu bilmədən matçların nə dərəcədə ciddi sınaq olacağını qiymətləndirmək çətin idi. Bununla belə, oyunların aralıqlarla keçirilməsi məşqçilərə komandanı mərhələli şəkildə yoxlamağa imkan verirdi.
Bu oyunların faydası yalnız nəticədən asılı deyildi. Hazırlıq matçları təzyiq altında topu irəli çıxarmağı, müdafiədən hücuma keçidi və fərqli heyət seçimlərini yoxlamaq üçün fürsət yaradırdı. Rəqiblər açıqlanmadığı üçün əsas diqqəti hesabı proqnozlaşdırmağa yox, komandanın oyun prinsiplərinin toplanış boyunca oturuşub-oturuşmadığına yönəltmək lazım idi.
Digər vacib məqam Çempionlar Liqasının püşkatma vaxtı idi. İyunun 15-də rəqibin müəyyənləşməsi komandanın Sloveniyaya yola düşdüyü günə təsadüf edirdi. Buna görə məşqçilər ümumi hazırlıqla yanaşı, rəqibi təhlil etməyə də tez başlamalı ola bilərdilər. Proqram həm ümumi fiziki və taktiki işə, həm də konkret oyuna hazırlığa imkan verəcək qədər çevik olmalı idi.
Oyunun mümkün ssenarisi
Rəqib hələ məlum olmadığından Neftçi üçün konkret oyun ssenarisi müəyyənləşdirmək mümkün deyildi. İlk təsnifat mərhələsində əsas vəzifə start oyununa qədər komandanı elə hazırlamaq idi ki, o, matçın tempini idarə edə bilsin və yalnız fərdi epizodlara güvənməsin. Neftçi üçün bu hazırlığın məqsədi müxtəlif oyun şəraitlərinə hazır olmaq idi.
Rəqib yüksək pressinq tətbiq etsəydi, Neftçi ilk ötürmədən sonra irəli çıxış yolları tapmalı və öz cərimə meydançası yaxınlığında lazımsız risklərdən qaçmalı idi. Rəqib aşağı blokda müdafiə olunsaydı, oyun keyfiyyəti topun sürətli dövriyyəsindən, cinahlardan istifadədən və futbolçuların cərimə meydançasına vaxtında daxil olmasından asılı olacaqdı. Bunlar mümkün variantlardır, rəqib barədə məlum xüsusiyyətlər deyil.
Qısa pley-off qarşılaşmasında ilk oyunu düzgün idarə etmək xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Neftçi nə təşəbbüsü rəqibə verə biləcək həddən artıq ehtiyatlı başlanğıcdan, nə də əks-hücumlara şərait yaradan düşünülməmiş risklərdən qaçmalı idi. Seçim püşkatmanın nəticəsindən asılı olacaqdı. Buna görə də toplanışı konkret rəqibə deyil, ümumi oyun prinsiplərinə əsasən qurmaq vacib idi.
Dörd yoxlama oyunu bu hazırlığı sınaqdan keçirmək üçün imkan yaradırdı. Hər matçın ayrıca məqsədi ola bilərdi: oyun ritmini tədricən artırmaq, əsas heyəti və ya əvəzetmələri yoxlamaq. Rəqiblər və heyət detalları məlum olmadığından proqramı qiymətləndirərkən mümkün nəticələr barədə fərziyyə yürütməkdənsə, hazırlıq prosesinə diqqət yetirmək daha doğru idi.
Nəticə
Neftçinin 2021/22 mövsümöncəsi proqramı aydın mərhələlərə bölünmüşdü: əvvəl Bakıda fiziki hazırlıq, sonra isə Sloveniyada texniki və taktiki iş. Dörd planlaşdırılmış yoxlama oyunu bu iki istiqaməti birləşdirməli, iyunun 15-dəki püşkatma isə ümumi hazırlığın nə qədər tez konkret Avropa planına çevriləcəyini müəyyən etməli idi.
Klubun qarşısındakı vəzifə yalnız yeni oyunçular tapmaq və ya məşqlərin həcmini artırmaq deyildi. Mövsüm başlamazdan əvvəl Neftçi sabit komanda oyunu qurmalı, heyətin fiziki hazırlığını qorumalı və eyni zamanda iki fərqli tələbə hazırlaşmalı idi: Çempionlar Liqasının sürətli startına və Premyer Liqanın uzun marafonuna.
Neftçinin mövsüm hədəfləri bu mərhələdə yalnız ümumi çərçivədə qiymətləndirilə bilərdi: ölkəni Avropa turnirində təmsil etmək və daxili çempionatda rəqabətədavamlı qalmaq. Konkret oyun və ya transfer hədəfləri barədə məlumat yox idi. Buna görə əsas meyar yay proqramının təşkilatlanmış, hazırlıqlı və çevik komanda formalaşdırmağa kömək edib-etməyəcəyi olacaqdı.
